Embedded Files
Freud Okumaya Nereden Başlanır?
Freud Okumaya Nereden Başlanır?
Psikanalitik kuram herkeste merak uyandırsa da bu merakı doyurmaya yönelik okumalar başlangıç düzeyinde sıklıkla anlaşılması güç olmaktadır. Bunun sebebi ise genellikle, 130 yılı aşkın büyük bir literatür barındıran psikanaliz okumasına yanlış yerden başlanmasıdır. Örneğin süperego kavramını duyup merak eden birinin Freud'un 1923'te bu kavramı tanıttığı metin ile okumaya başlaması; veya narsisizmi merak eden birinin 1914 narsisizm metni ile okumaya başlaması kişiyi hayal kırıklığına uğratıp, okuduğundan hiçbir șey anlamadığı hissine itebilir.
Psikanalitik Kuram
Psikanalitik Kuram
Merakın doyurulması isteğiyle merak edilen yerden başlanması çok doğal bir durum olmakla birlikte, psikanalitik kuram da diğer tüm bilimler gibi birikerek ilerler. Yazar her yeni metinde oraya nasıl gelindiğini açıklayarak başlamaz; önceki literatürün zaten bilindiğini varsayarak yazar. Psikanalizin başlangıcı olarak kabul edilen Rüyaların Yorumu (1900a) bile, Freud'un 1893-1899 metinleri öğrenilmeden ele alındığında, okumaya başlamak için oldukça ağır bir metindir. Libido, narsisizm, ölüm dürtüsü, süperego gibi kavramlar ise Freud'un orta ve ileri dönemlerinde tanıttığı, arkalarında birçok anlam barındıran, çok katmanlı kavramlardır.
Örneğin ölüm dürtüsü kavramını, psikanalizin temelleri (1893-1899), bilinçdışının işleyişi, cinsellik, uygarlığın etkileri, metapsikoloji gibi birbiri üzerine eklenen katmanları öğrenmiş ve sindirmiş olmadan anlamaya çalışmak, kesirleri sindirmeden integrali anlamaya çalışmaya benzer. Diğer bir yandan örneğin libido kavramını Freud'un metinlerini kronolojik okumadan tam olarak anlamak oldukça zordur çünkü Freud yaklaşık 15 yıl bu kavramı tanıtmadan, o yıllarda bilim dünyasında kabul görmüş anlamıyla kullanır. Fakat bu 15 yıl içinde bile yeni keşiflerle bu kavramın anlamına yeni katmanlar eklenir ve ancak yıllar sonra Freud libidoyu kendi teorisinde özel bir kavram olarak tanıtır (ki yeni keşiflerle, yaşam-ölüm dürtülerinin tanıtılmasıyla bu tanım da yeni katmanlar kazanmaya devam edecektir). Tanıttığında artık libido kavramı, önceki katmanlar anlaşılmadan içinden çıkılamayacak bir karmaşıklığa evrilmiştir ve kronolojik okumayan birine anlaşılmaz gelip zihninde sağlam bir yer edinemeyebilir.
Freud Okuma Sırası
Freud Okuma Sırası
Freud okumaya nereden başlanacağı sorusu bir başka açıdan ele alınırsa, kategorizasyonla (dürtüler, topografik kuram, savunma mekanizmaları, karakter yapılanmaları, psikoseksüel gelişim evreleri, ...) mı kronolojik ilerlemeyle mi daha kalıcı bir öğrenme olacağı değerlendirilebilir. Freud'un bulgularını kategorilere ayırıp bir öğrenci grubuna örneğin dürtüleri (dürtü kuramının son halini ve dürtülerin bileşenlerini) anlatmak, dürtülerin psikanalitik kuramdaki evrimini bilmeyen öğrencinin zihninde kalıcı bir yer edinemeyecektir.
Psikanalitik kuram gibi karmaşık sistemleri anlamaya çalışırken kategorize etmek yerine kronolojik ilerlemek birçok kişi için öğrenmeyi kolaylaştırmaktadır. Yani karmaşık bir teoriyi anlamaya çalışırken, o teorinin olgunlaşmış, en karmaşık halini kategorilere ayırıp, son haliyle öğrenmekten ziyade en basit ve anlaşılır haliyle başlayıp, kronolojik ilerleyerek katmanları zamanla ve sırayla inşa etmek çok daha verimli ve kalıcı olacak, kişi için o karmaşık sistemi çok daha kolay anlaşılır kılacaktır. Bu şekilde tüm "kategorilerin" tüm katmanlarıyla derinlemesine anlaşıldığı ve sindirildiği, sadece bir takım keşiflerin ezberlenilmesi ile kalınmayıp düşünüşün evrildiği bir çalışma mümkün.
Tüm bu sebepler göz önünde bulundurulduğunda Freud okumaya kronolojik başlanması önerilebilir. Mümkünse kendi yazdığı dil olan Almanca veya tüm eserlerinin psikanalistlerce çevirildiği bir dilden (İng, Fr, İsp, vb.), çeşitli kaynaklarla (Laplanche-Pontalis, Strachey, Jones, Mijolla, Quinodoz, vb.) desteklenerek.
Erken Dönem Freud Okumaları
Erken Dönem Freud Okumaları
Bu seminer dizisi Freud ve psikanalitik kuram okumalarıyla ilgili destek almak isteyen öğrenci ve uzmanlara bir temel sunmak için planlanmıştır. Çalışmada Freud'un Rüyaların Yorumu (1900a) öncesinde yayınladığı tüm psikoloji metinleri ele alınmaktadır. Savunma, çatışma, çağrışım, anksiyete gibi temel kavramlar kronolojik bir sırayla çalışılmaktadır. Alanda çalışan veya eğitim gören meslektaşlara yönelik 10 seminerden oluşan programda yer sayısı sınırlı olup, detaylar için Seminer Bilgi Formu'nu inceleyebilirsiniz.
"Psikanalizi anlamanın en iyi yolu, [Psikanalize Giriş Konferansları'nı yazdıktan 6 yıl sonra] hâla, kökeninin ve gelişiminin izini sürmektir." Freud, S. (1923a), Two Encyclopaedia Articles, S.E. 18: 235. (Çev. Baver Kejanlı)
Google Sites
Report abuse